Positief denken (1)

Je staat er niet alleen voor

Vooraf
De chirurg deed zijn werk goed. De kanker was weggenomen, de grote snee in mijn buik was keurig gehecht. De internist nam de medische behandeling van hem over. In het nagesprek sprak de chirurg bemoedigende woorden. De statistiek met overlevingskansen kwam ter sprake, en ook zijn buurman. Die had hij al tien jaar geleden geopereerd en hij leefde nog steeds. Een kwestie van ‘gezond leven’ mijnheer, en... van ‘positief denken’.

Wat betreft ‘gezond leven’ volsta ik hier met te vermelden dat ik baat heb bij het Moermandieet, aangevuld met een medicatie van vitaminen en voedingsupplementen. Binnen deze natuurlijke wijze van omgaan met kanker past ook het tweede advies: ‘positief denken’. Maar wat is positief denken en hoe doe je dat?

Omdat ik verwacht dat u als lezer daarmee iets kunt, maak ik u graag deelgenoot van mijn antwoorden op deze vragen. Zij zijn het resultaat van mijn denken over ‘positief denken’ en de betekenis hiervan voor het leven na kanker en met kanker. Zonder mijn ervaring met deze ziekte was dit verhaal niet tot stand gekomen.

Mentale malaise
De diagnose ‘kanker’ verandert het leven van de patiënt en zijn naasten drastisch ⁱ. Soms zelfs van de een op de andere dag. De weg vooruit lijkt opeens te verdwijnen in een dichte mist die misschien niet meer optrekt en de weg terug is afgesloten. Kankerpatiënten moeten leren omgaan met een onzekere toekomst. Gevoelens van angst, verdriet, paniek, wanhoop en ongeloof dringen zich op als in een boze droom. Emoties en gedachten tuimelen over elkaar heen en draaien in een kringetje rond, vermengd met vele vragen. Hoe kan ik positief denken aan een toekomst die er misschien niet is?

Hulpverleners
De belangrijkste ‘hulpverlener’ is natuurlijk de persoon zelf. Alleen hij kan zijn kanker een plekje geven in zijn verdere leven. Als dat niet volledig op eigen kracht lukt, kunnen meerdere groepen hulpverleners hem vanuit hun eigen perspectief en expertise steunen. De eerst aangewezenen zijn familieleden, vrienden en buren. Vanuit hun eigen persoonlijke competenties en intuïtie, omhullen zij de patiënt met een mantel van zorg, aandacht en liefde. Een tweede groep – professionele – hulpverleners, zoals psychiaters en therapeuten geeft systematische hulp en begeleiding bij de psychische en sociale problematiek. Praten met naasten, hulpverleners, en ook met lotgenoten helpt. Maar altijd geldt, dat je al die losse eindjes in je hoofd zelf aan elkaar moet knopen. Welke soort hulp kan hierbij helpen?

Denkhulp
Hoewel kanker aanvalt op het lichaam, treft hij de persoon in zijn totale bestaan. Met de zorg van de dokter en de therapeuten zijn de noden van de patiënt niet volledig gedekt. Er resteert een essentieel domein van het leven, dat niet lichamelijk, psychisch of sociaal van aard is, maar dat ligt in de sfeer van onze geest, onze denkwereld ⁱⁱ. Allerlei levensvragen dienen zich in een nieuwe gedaante aan. Wat zijn de echt belangrijke dingen in mijn leven? Wat is de zin van dit alles? Hoe kan ik nog gelukkig zijn? Enzovoort. De directe aanleiding van deze denkproblematiek is weliswaar de ziekte, maar de vragen zelf zijn geen ziekte. Zij liggen immers niet op medisch of psychologisch terrein en kunnen niet met medicatie of therapie worden beantwoord. Beantwoording van die vragen is geen kwestie van ‘genezen’, maar van zelfbezinning en bewust kiezen van waarden, die uw leven in een ander licht doen verschijnen. Naast de gebruikelijke fysieke, psychische en sociale hulp is daarom ‘denkhulp’ een adequate aanvulling.

Mentale hulpverlening
Nu kunnen wij allemaal ‘denken’, maar soms stelt het leven ons – ziek of gezond – voor uitzonderlijke problemen. Als uw voorheen redelijk geordende leefwereld staat te schudden op haar grondvesten, is een meer dan normale denkprestatie nodig om uw innerlijke rust te hervinden. Ik ben zelfs geneigd te spreken van een topprestatie, die zonder gerichte hulp moeizaam tot stand komt. De sportman kan natuurlijk zelf al goed zwemmen, lopen of fietsen, maar zijn coach begeleidt hem naar de best mogelijke prestatie. De problematiek rond levensvragen, zingeving, moraliteit e.d. is bij uitstek het domein van de filosofische raadsman. Deze ‘mental coach’ leert patiënt en mantelzorger beter met de ziekte om te gaan en de losse eindjes van hun leven weer aan elkaar te knopen.

vorige - 1 - 2 - 3 - 4 - 5 - 6 - volgende

naar boven